2009.07.23 - Tabor Pamięci Romów

Co roku w lipcu na tarnowskiej starówce cofa się czas, przywołując wędrowną przeszłość narodu romskiego - przeszłość pamiętaną jeszcze przez starsze pokolenia Polaków. Spod Muzeum Etnograficznego, gdzie znajduje się jedyna na świecie stała wystawa poświęcona Cyganom, kolorowymi wozami, ze śpiewem rusza na swój szlak Międzynarodowy Tabor Pamięci Romów.

Celem wędrówki Międzynarodowego Taboru Pamięci Romów jest Szczurowa, położona ok. 50 km od Tarnowa, miejsce na mapie cygańskiej martyrologii szczególne. Do 1943 r. mieszkało tam kilkanaście rodzin cygańskich, zżytych z miejscową ludnością do tego stopnia, że trafiały się wśród nich małżeństwa mieszane.

3 lipca 1943 r. niemal cała ta społeczność została wymordowana. Policja niemiecka rozstrzelała na miejscowym cmentarzu 93 Cyganów, których lista zachowała się w dokumentach parafialnych (byli chrzczeni w szczurowskim kościele). 8 maja 1956 r. z inicjatywy miejscowych ludzi na mogile Romów ustawiono pamiątkowy głaz z odpowiednim napisem. Jest to zarazem pierwszy pomnik, postawiony dla upamiętnienia romskiej zagłady.
Poza Szczurową Tabor Pamięci odwiedza inne miejsca martyrologii Romów: Żabno, z mogiłą 49 zamordowanych Cyganów, Borzęcin Dolny - 29 zamordowanych; Bielcza - 28 ofiar.